Sylogizm cz. 3

By admin

Styczeń 8, 2018 Podstawy logiki 1 Comment Tagi:

Widzieliśmy wyżej, że na 64 możliwych trybów sylogizmu było tylko 10 wnioskujących. Stąd zdawałoby się wynikać, że kombinowanie trybów i figur powinno by wytworzyć 40 – 44 prawidłowych rozmaitości sylogizmu. Atoli tak nie jest. Nie wszystkie z 10 trybów sylogistycznych są wnioskującymi w każdej figurze.

Rzeczywiście każda figura ma szczególne swoje prawidła, wynikające z ogólnych prawideł sylogizmu:

W pierwszej figurze, większa (przesłanka) powinna być ogólną, a mniejsza twierdzącą; a zatem pierwsza figara daje tryby:

A A A

E E E

A I I

E I O

a wyłącza inne.

W drugiej figurze, większa powinna być ogólną, i jedna z dwóch przesłanek przeczącą; stąd cztery tryby wnioskujące:

EAE

A E E

E I O

A O O

a sześć trybów wyłącza się.

W trzeciej figurze, mniejsza powinna być twierdzącą, a wniosek szczegółowym. Stąd sześć trybów wnioskujących:

A A I

I A I

A I I

E A O

O A O

E I O

a cztery tryby wyłącza się.

Na koniec w czwartej figurze, kiedy większa jest twierdzącą, wniosek jest szczegółowym, w trybach przeczących, większa jest ogólną. Stąd pięć trybów wnioskujących:

A A I

A E E

I A I

E A O

E I 0

Scholastycy te dziewiętnaście wnioskujących trybów sylogizmu (w czterech figurach) wyrażali sztucznymi wyrazami ułożonymi w hoksametry:

BArbArA, CElArEnt, DArll, FErlOąue prioris;

CEsArE, CAmEstrEs, FEstIaO, BArOkO, secunkae;

Tertia, DArAptl, DIsAmIs DAtIsI, FElAptOn,

BOkArdo, FErlsOn habet; ąuarta insuper addit

BAmATp, OAlEmEs, DImAtIs, FEsApO, FrEsIsOn.

Latest Comments
  1. Reklama